Travma Sonrası Stres Bozukluğu

TSSB, hayatı tehdit eden veya dehşet verici bir olayın ardından gelişen bir sinir sistemi tepkisidir. Zayıflık değildir; beynin normal tepkisidir.

Belirtiler

• Flashback — olay sanki şimdi yaşanıyormuş gibi
• Kâbuslar
• Tetikleyicilerden kaçınma (yer, insan, konu)
• Aşırı uyanıklık, irkilme
• Uyku bozukluğu, sinirlilik
• “Duygusuzlaşma”, kopuk hissetme
• Suçluluk, utanç

Neden olur?

Travma anında beynin “kaç ya da savaş” sistemi aşırı çalışır. Amigdala (tehlike alarmı) olayı “şimdi oluyor” olarak kaydeder. Bu yüzden bir tetikleyiciyle karşılaşınca beden sanki yeniden tehlikedeymiş gibi tepki verir.

Tedavi

• EMDR (Göz Hareketleriyle Duyarsızlaştırma) — travma için özel olarak geliştirilmiştir
• Travma odaklı BDT
• SSRI ilaçları (sertralin, paroksetin onaylıdır)
• Prazosin (kâbuslar için)

Kaçınma uzun vadede TSSB’yi büyütür. Kendi kendinize “unutmaya çalışmak” işe yaramaz; travmanın uygun bir yardımla işlenmesi gerekir.